ਨਿਊ ਦਿੱਲੀ/ ਬਿਊਰੋ
ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ 10 ਨਵੰਬਰ, 2025 ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਾਹਰ ਹੋਏ ਧਮਾਕੇ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ NIA ਨੇ ਆਪਣੀ ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। NIA ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੇ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਦੋਸ਼ੀ ਜਸਿਰ ਬਿਲਾਲ ਵਾਨੀ ਨੇ IED ਬਣਾਉਣਾ ਸਿੱਖਣ ਲਈ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ।
ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਦੋਸ਼ੀ ਜਸਿਰ ਬਿਲਾਲ ਵਾਨੀ ਨੇ “ਰਾਕੇਟ ਕਿਵੇਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ,” “ਖੰਡ ਨਾਲ ਰਾਕੇਟ ਕਿਵੇਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ,” ਅਤੇ “ਖੰਡ ਅਤੇ ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਨਾਈਟ੍ਰੇਟ ਨਾਲ ਰਾਕੇਟ ਕਿਵੇਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ” ਵਰਗੇ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਲਈ YouTube ‘ਤੇ ਖੋਜ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਰਾਕੇਟ-ਅਧਾਰਤ IED ਬਣਾਉਣ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ChatGPT ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। NIA ਨੇ ਆਪਣੀ ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਬੰਬ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਸਮੱਗਰੀ Flipkart ਤੋਂ ਔਨਲਾਈਨ ਮੰਗਵਾਈ ਗਈ ਸੀ।ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੋਸ਼ੀ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਗੁਪਤ ਰੱਖਣ ਲਈ WhatsApp ਅਤੇ ਟੈਲੀਗ੍ਰਾਮ ਨਾਲੋਂ ਸਿਗਨਲ ਐਪ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ। NIA ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਦੋਸ਼ੀ ਨੇ ਸਿਗਨਲ ‘ਤੇ “ਸ਼ੂਲੀ,” “ਗੱਬਰਸਿੰਘ1975,” ਅਤੇ “ਕਾਵਯਾਤਰਾ” ਨਾਮਕ ਸਮੂਹ ਵੀ ਬਣਾਏ।
ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਦੋਸ਼ੀ, ਇਰਫਾਨ ਅਹਿਮਦ ਵਾਗੇ ਨੇ ਇੱਕ ਚੈਟ ਵਿੱਚ ਸਿਗਨਲ ਨੂੰ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਦੱਸਿਆ ਅਤੇ ਕਥਿਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਟਸਐਪ ਅਤੇ ਟੈਲੀਗ੍ਰਾਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, NIA ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੋਸ਼ੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਥਿਤ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਅਤੇ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਅੰਜਾਮ ਦੇਣ ਲਈ ਤਕਨਾਲੋਜੀ, ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਏਨਕ੍ਰਿਪਟਡ ਮੈਸੇਜਿੰਗ ਐਪਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ।
ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੋਸ਼ੀ A-3, ਜਿਸਨੂੰ ਵਾਨੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨੇ Flipkart ਤੋਂ IED ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਔਨਲਾਈਨ ਖਰੀਦੀ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਮੋਬਾਈਲ ਨੰਬਰ 9541813661 ‘ਤੇ ਰਜਿਸਟਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ 15 ਦਸੰਬਰ, 2023 ਅਤੇ 24 ਜਨਵਰੀ, 2024 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਆਪਣੇ ਮੋਬਾਈਲ ਨੰਬਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਆਰਡਰ ਦਿੱਤਾ। ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ A-1 ਨੇ ਖਰੀਦ ਲਈ ਪੈਸੇ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ। ਡਿਲੀਵਰੀ ‘ਤੇ, ਵਾਨੀ ਨੇ ਨਕਦ ਭੁਗਤਾਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ।
A-1 ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਉਮਰ ਉਨ ਨਬੀ, ਪੁਲਵਾਮਾ, ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਫਰੀਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਅਲ-ਫਲਾਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀ, NIA ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਹੁੰਡਈ i20 ਕਾਰ ਚਲਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜੋ ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਾਹਰ ਵਿਸਫੋਟ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 13 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ।ਐਨਆਈਏ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਮਰ ਉਨ ਨਬੀ ਨੇ ਵਿਸਫੋਟਕਾਂ ਲਈ ਯੂਰੀਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪੋਲੀਬੈਗਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਸ਼ਾਬ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਯੂਰੀਆ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿਸਫੋਟਕ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ।ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੋਸ਼ੀ ਏ-1 ਨੇ ਉਸ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਪੋਲੀਬੈਗਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਸ਼ਾਬ ਸਟੋਰ ਕੀਤਾ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਇਸਨੂੰ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਸੁੱਟਦਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਬਦਬੂ ਆਉਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਏ-8 ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕੀਤੀ। ਐਨਆਈਏ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਦੋਸ਼ੀ ਦੇ ਪੈੱਨ ਡਰਾਈਵ (ਏ-6 ਅਤੇ ਏ-1) ‘ਤੇ ਮਿਲੀ ਇੱਕ ਪੀਡੀਐਫ ਵਿੱਚ ਯੂਰੀਆ ਨਾਈਟ੍ਰੇਟ ਤੋਂ ਵਿਸਫੋਟਕ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੇ ਇੱਕ ਢੰਗ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵਿੱਚ ਯੂਰੀਆ ਦੇ ਵਿਕਲਪਿਕ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਪਿਸ਼ਾਬ ਤੋਂ ਯੂਰੀਆ ਕੱਢਣ ਦੇ ਢੰਗ ਦਾ ਵੀ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਅਗਸਤ ਦੇ ਆਖਰੀ ਹਫ਼ਤੇ ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਦਾ ਨੋਟਿਸ ਲਿਆ। ਐਨਆਈਏ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, “ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੋਸ਼ੀ (ਉਮਰ ਨਬੀ) ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣੂ ਸੀ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਕਈ ਵਾਰ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਸੀ।” ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਉਮਰ ਨਬੀ ਦੇ ਦਸੰਬਰ 2023 ਅਤੇ ਮਈ 2025 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ 12 ਵਾਰ ਇਸ ਖੇਤਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, “ਦੋਸ਼ੀ ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਦੇ ਸਨ। ਅਲ ਫਲਾਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਏ-1 ਦੇ ਟਿਕਾਣੇ ਤੋਂ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹੱਥ ਲਿਖਤ ਨੋਟ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅੰਸਾਰ ਗਜ਼ਵਤ-ਉਲ-ਹਿੰਦ (AGuH) ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰੀਆ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਲਈ, ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਧਮਾਕਾ ਨਾ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਅੱਤਵਾਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਹੈ ਬਲਕਿ ਰਾਜ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਜੰਗ ਛੇੜਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।”
ਅੰਸਾਰ ਗਜ਼ਵਤ-ਉਲ-ਹਿੰਦ (AGuH) ਇੱਕ ਇਸਲਾਮੀ ਅੱਤਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ ਹੈ ਜੋ ਅਲ-ਕਾਇਦਾ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਧਮਾਕਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੋਸ਼ੀ ਇਸ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸਨ।
ਐਨਆਈਏ ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਕਥਿਤ ‘ਅੱਤਵਾਦੀ ਮਾਡਿਊਲ’ ਨੇ ਲਗਭਗ ਡੇਢ ਸਾਲ ਤੱਕ ਹਮਲੇ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ। ਮਾਰਚ 2025 ਵਿੱਚ, ਮੁਲਜ਼ਮ ਨੇ ਫਰੀਦਾਬਾਦ ਦੇ ਖੋਰੀ ਜਮਾਲਪੁਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਕਮਰੇ ਕਿਰਾਏ ‘ਤੇ ਲਏ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਲ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਦੇ ਬਹਾਨੇ ਕਮਰੇ ਕਿਰਾਏ ‘ਤੇ ਲਏ ਸਨ, ਪਰ ਇਹ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਰਸਾਇਣ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਧੋਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
ਅਕਤੂਬਰ 2025 ਵਿੱਚ, ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਨੌਗਾਮ ਵਿੱਚ AGUH ਦੇ ਨਾਮ ‘ਤੇ ਪੋਸਟਰ ਚਿਪਕਾਉਣ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ FIR ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
NIA ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 30 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ, ਉਮਰ ਉਨ ਨਬੀ ਕਥਿਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਅਲ-ਫਲਾਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਵਿਸਫੋਟਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਇੱਕ i20 ਕਾਰ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਨੂਹ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਛੁਪਣਗਾਹ ‘ਤੇ ਲੁਕ ਗਿਆ, ਅਤੇ 9 ਨਵੰਬਰ ਤੱਕ ਉੱਥੇ ਹੀ ਰਿਹਾ। ਚਾਰਜਸ਼ੀਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ 10 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ, ਖੁਫੀਆ ਅਤੇ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ, ਉਮਰ ਨੇ ਧਮਾਕੇ ਲਈ ਇੱਕ ਜਗ੍ਹਾ ਚੁਣੀ। ਫਿਰ ਉੱਥੇ ਧਮਾਕਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
